Khi sân bay quốc tế Long Thành chuẩn bị bước vào giai đoạn khai thác, câu chuyện kết nối giao thông từ TP.HCM đến sân bay đang trở thành mối quan tâm lớn của người dân. Nhiều ý kiến cho rằng nếu không sớm triển khai tuyến đường sắt và cải cách mạnh thủ tục đầu tư, nguy cơ ùn tắc kéo dài sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả khai thác của dự án hàng không lớn nhất cả nước.
Sân bay sắp vận hành, nhưng kết nối vẫn phụ thuộc đường bộ
Hiện nay, hành khách từ TP.HCM đến sân bay Long Thành chỉ có thể di chuyển bằng đường bộ thông qua cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Giây và Quốc lộ 51.
Trong khi đó, khoảng cách gần 50 km giữa trung tâm TP.HCM và sân bay mới sẽ ngày càng trở thành áp lực khi lượng phương tiện gia tăng, đặc biệt trong bối cảnh nhiều đề xuất chuyển các chuyến bay quốc tế từ sân bay Tân Sơn Nhất sang Long Thành đang được nghiên cứu.
Điều khiến nhiều người lo ngại là hạ tầng kết nối vẫn chưa theo kịp tiến độ của sân bay.
“Không thể để hành khách mất nửa ngày chỉ để ra sân bay”
Nhiều ý kiến cho rằng nếu các chuyến bay quốc tế được chuyển về Long Thành trong khi hệ thống giao thông chưa hoàn thiện, hành khách ở TP.HCM và các địa phương lân cận sẽ phải xuất phát từ rất sớm để tránh nguy cơ kẹt xe.
Không ít người cho rằng đây là vấn đề cần được giải quyết trước khi sân bay đi vào khai thác chính thức.
Theo phản ánh của người dân, ngay cả khi sân bay Long Thành chưa hoạt động, tuyến cao tốc TP.HCM – Long Thành đã thường xuyên rơi vào tình trạng ùn tắc, đặc biệt vào cuối tuần và các dịp cao điểm.
Nếu lưu lượng phương tiện tăng mạnh trong tương lai, áp lực giao thông sẽ còn lớn hơn nhiều.
Đường sắt được kỳ vọng là lời giải căn cơ
Theo nhiều chuyên gia và người dân, phát triển tuyến đường sắt kết nối trực tiếp giữa trung tâm TP.HCM với sân bay Long Thành là giải pháp mang tính chiến lược.
Không chỉ giúp rút ngắn thời gian di chuyển, tuyến đường sắt còn góp phần giảm tải cho hệ thống cao tốc, hạn chế ùn tắc và nâng cao khả năng kết nối giữa hai sân bay quốc tế lớn nhất khu vực phía Nam.
Nhiều ý kiến cũng đề xuất tuyến đường sắt cần được thiết kế với tốc độ khai thác cao, có tần suất chạy liên tục để hành khách chỉ mất khoảng 15–20 phút di chuyển giữa hai đầu tuyến.
Cần cơ chế đặc thù để đẩy nhanh tiến độ
Bên cạnh việc sớm triển khai dự án, nhiều ý kiến cho rằng điều quan trọng nhất hiện nay là cải cách thủ tục đầu tư.
Người dân kỳ vọng các cơ quan quản lý sẽ áp dụng cơ chế đặc thù nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị, giải phóng mặt bằng và lựa chọn nhà đầu tư, thay vì kéo dài nhiều năm như các dự án hạ tầng trước đây.
Một số ý kiến đề xuất TP.HCM được giao vai trò đầu mối thực hiện dự án, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Đồng Nai để triển khai đồng bộ từ khâu quy hoạch đến thi công.
Huy động nguồn lực xã hội để tăng tốc
Nhiều ý kiến cũng cho rằng việc huy động các tập đoàn tư nhân có năng lực tài chính và kinh nghiệm tham gia đầu tư theo hình thức đối tác công – tư (PPP) sẽ giúp dự án được triển khai nhanh hơn.
Theo đó, Nhà nước tập trung hoàn thiện cơ chế và quỹ đất, trong khi doanh nghiệp đảm nhận đầu tư, thi công và vận hành theo quy định, qua đó giảm áp lực cho ngân sách và rút ngắn tiến độ thực hiện.
Trong thời gian chờ đường sắt, cần thêm giải pháp kết nối
Trong khi dự án đường sắt chưa thể hoàn thành trong một sớm một chiều, nhiều người dân đề xuất tăng cường các giải pháp trung gian như mở thêm tuyến xe buýt chất lượng cao kết nối hai sân bay, bố trí làn đường ưu tiên cho phương tiện công cộng và nghiên cứu tuyến xe điện tốc độ cao phục vụ hành khách.
Đồng thời, việc tổ chức khoa học khu vực đón trả khách, taxi và xe công nghệ tại cả sân bay Tân Sơn Nhất và Long Thành cũng được xem là yếu tố quan trọng giúp giảm ùn tắc và nâng cao trải nghiệm của hành khách.
Hạ tầng kết nối quyết định thành công của sân bay Long Thành
Sân bay Long Thành được kỳ vọng trở thành trung tâm hàng không quốc tế mới của Việt Nam, nhưng để phát huy hết vai trò này, hạ tầng kết nối phải đi trước một bước.
Một mạng lưới giao thông đồng bộ gồm đường sắt, metro và đường bộ hiện đại sẽ không chỉ rút ngắn thời gian di chuyển mà còn tạo động lực phát triển cho toàn vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Nhiều người kỳ vọng các dự án kết nối sẽ sớm được triển khai với tinh thần khẩn trương, quyết liệt và linh hoạt hơn về cơ chế, để khi sân bay Long Thành chính thức vận hành, hành khách có thể tiếp cận nhanh chóng, thuận tiện thay vì phải dành hàng giờ trên những tuyến đường thường xuyên ùn tắc.