Xu hướng phát triển công trình xanh tại Việt Nam đang tăng tốc khi số lượng dự án liên tục gia tăng, kéo theo nhu cầu áp dụng các giải pháp tiết kiệm năng lượng và quản lý vận hành thông minh. Không chỉ góp phần giảm phát thải, mô hình này còn giúp chủ đầu tư và cư dân tối ưu chi phí trong dài hạn, đáp ứng mục tiêu phát triển bền vững của quốc gia.
Hơn 500 dự án xanh góp phần thúc đẩy mục tiêu phát triển bền vững
Đến năm 2024, Việt Nam đã ghi nhận hơn 500 dự án công trình xanh, phản ánh xu hướng chuyển dịch mạnh mẽ của thị trường bất động sản theo định hướng phát triển bền vững và thân thiện với môi trường.
Dù chi phí đầu tư ban đầu thường cao hơn so với các công trình truyền thống, mô hình tòa nhà xanh được đánh giá mang lại nhiều lợi ích lâu dài. Việc tối ưu vận hành giúp giảm đáng kể mức tiêu thụ điện, nước, đồng thời nâng cao hiệu quả khai thác và cải thiện chất lượng không gian sống cho người sử dụng.
Tiết kiệm năng lượng trở thành yêu cầu cấp thiết
Theo bà Nguyễn Thị Lâm Giang, Vụ trưởng Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững (Bộ Công Thương), ngành năng lượng Việt Nam đang chịu nhiều áp lực trong việc đáp ứng nhu cầu điện phục vụ phát triển kinh tế – xã hội. Vì vậy, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả được xem là một trong những giải pháp quan trọng để bảo đảm an ninh năng lượng trong tương lai.
Việt Nam cũng đã đưa ra nhiều cam kết quốc tế về giảm phát thải, trong đó nổi bật là mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 tại Hội nghị COP26 và kế hoạch triển khai Đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP) được công bố tại COP28.
Trong lộ trình này, sử dụng năng lượng hiệu quả được xem là giải pháp có chi phí thấp nhưng mang lại hiệu quả cao, góp phần thúc đẩy chuyển đổi xanh, giảm phát thải khí nhà kính và phát triển kinh tế tuần hoàn.
Công trình xanh ngày càng phổ biến tại thị trường bất động sản
Thị trường bất động sản Việt Nam đang hòa nhịp với xu hướng phát triển xanh trên thế giới khi các chủ đầu tư ngày càng chú trọng xây dựng những dự án đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.
Hiện nay, bốn hệ thống chứng nhận công trình xanh được áp dụng phổ biến gồm LEED, EDGE, WELL Building Standard và LOTUS. Những bộ tiêu chuẩn này tập trung vào các tiêu chí như tiết kiệm năng lượng, sử dụng hiệu quả tài nguyên nước, cải thiện chất lượng không khí trong nhà và nâng cao sức khỏe cho người sử dụng.
Để đáp ứng các yêu cầu này, nhiều chủ đầu tư cùng đơn vị quản lý vận hành đã triển khai các giải pháp quản lý năng lượng hiện đại ngay từ giai đoạn thiết kế và khai thác công trình.
Thiết kế thông minh giúp giảm tiêu thụ điện năng
Theo ông Phạm Huy Tuấn, Giám đốc Kỹ thuật, Bộ phận Quản lý bất động sản Savills Hà Nội, việc xây dựng một tòa nhà xanh cần chú trọng nhiều yếu tố ngay từ khâu thiết kế.
Trong đó, tận dụng ánh sáng tự nhiên và thông gió là hai giải pháp giúp giảm đáng kể nhu cầu sử dụng điện. Bên cạnh đó, việc lựa chọn vật liệu cách nhiệt, vật liệu tái chế và các sản phẩm thân thiện với môi trường cũng góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.
Không gian xanh như vườn trên mái, tường cây hay thảm thực vật trong khuôn viên giúp giảm nhiệt độ bề mặt công trình, cải thiện chất lượng không khí và giảm tải cho hệ thống điều hòa.
Ngoài ra, việc tích hợp các nguồn năng lượng tái tạo, đặc biệt là hệ thống điện mặt trời trên mái hoặc mặt đứng công trình, đang được xem là giải pháp hiệu quả nhằm giảm phụ thuộc vào lưới điện quốc gia và cắt giảm lượng khí thải.
Ứng dụng công nghệ để tối ưu vận hành
Song song với thiết kế xanh, công nghệ quản lý vận hành đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát mức tiêu thụ năng lượng.
Theo ông Trần Ngọc Duy, Phó Giám đốc Bộ phận Quản lý bất động sản Savills Hà Nội, nhiều dự án đã thay thế hệ thống chiếu sáng truyền thống bằng đèn LED, đèn phản quang và halogen hiệu suất cao với mức tiêu thụ dưới 20W/m².
Hệ thống điều hòa cũng được điều chỉnh theo nhu cầu thực tế. Chỉ cần thay đổi nhiệt độ cài đặt thêm hoặc bớt 1°C tại khu vực công cộng có thể giúp tiết kiệm tới 10% điện năng dành cho làm mát hoặc sưởi ấm.
Đối với quản lý nước, các giải pháp như giảm lưu lượng vòi nước xuống khoảng 3,5 lít/phút, tối ưu lượng nước xả bồn cầu còn 4,5 lít/lần và tận dụng nước mưa đã giúp nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.
Theo thống kê từ Savills, những biện pháp này giúp các tòa nhà văn phòng giảm khoảng 17% lượng nước tiêu thụ trên mỗi mét vuông, trong khi các dự án nhà ở tiết kiệm khoảng 3%.
Quản lý toàn diện để nâng cao hiệu quả công trình
Các chuyên gia cho rằng, để một dự án xanh phát huy tối đa hiệu quả, công tác vận hành cần được triển khai đồng bộ từ quản lý hệ thống kỹ thuật, giám sát tiêu thụ năng lượng, bảo trì định kỳ đến nâng cao chất lượng không khí trong nhà và cải thiện khả năng cách nhiệt, cách âm.
Sự kết hợp giữa thiết kế bền vững, công nghệ quản lý hiện đại và các giải pháp tiết kiệm điện, nước sẽ giúp các tòa nhà xanh giảm chi phí vận hành, nâng cao giá trị tài sản và đóng góp tích cực vào mục tiêu phát triển bền vững của Việt Nam trong những năm tới.