Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là đang xem xét nhiều phương án quân sự mới nhằm gia tăng sức ép lên Iran, từ mở rộng không kích, tấn công các cơ sở hạt nhân đến khả năng kiểm soát một số đảo chiến lược gần eo biển Hormuz. Nếu được triển khai, đây có thể là bước leo thang lớn nhất kể từ khi xung đột bùng phát cách đây gần 5 tháng.
Mỹ xem xét nhiều kịch bản quân sự mới với Iran
Theo thông tin từ The Wall Street Journal (WSJ), sau nhiều ngày làm việc với nhóm cố vấn an ninh cấp cao, Tổng thống Donald Trump đang nghiêng về phương án mở rộng chiến dịch quân sự nhằm gây sức ép buộc Iran quay trở lại bàn đàm phán.
Tổng thống Donald Trump đi cùng Bộ trưởng Lục quân Dan Driscoll, Thượng nghị sĩ Dave McCormick và Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth khi ông đến Trường Cao đẳng Chiến tranh Lục quân Mỹ ở Pennsylvania ngày 15/7.
Các kịch bản đang được Nhà Trắng xem xét gồm:
- Mở rộng các đợt không kích vào nhiều mục tiêu trên lãnh thổ Iran;
- Tấn công tổ hợp hầm ngầm tại núi Pickaxe – địa điểm được cho là liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran;
- Điều động lực lượng kiểm soát đảo Kharg cùng một số đảo chiến lược gần eo biển Hormuz;
- Mở rộng mục tiêu sang các cơ sở năng lượng của Iran.
Ngày 14/7, ông Trump đã chủ trì cuộc họp tại Phòng Tình huống của Nhà Trắng với sự tham gia của Phó Tổng thống JD Vance, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Ngoại trưởng Marco Rubio cùng Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Dan Caine để đánh giá các phương án hành động.
Mỹ tiếp tục không kích, tăng sức ép trên eo biển Hormuz
Trong ngày 15/7, quân đội Mỹ tiến hành thêm hai đợt không kích nhằm vào các mục tiêu mà Washington cho là đe dọa hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz.
Song song với chiến dịch quân sự, lực lượng Mỹ cũng triển khai biện pháp phong tỏa một số cảng biển của Iran, khiến nhiều tàu thương mại phải đổi hướng.
Theo phía Mỹ, một tàu treo cờ Curacao di chuyển về phía đảo Kharg đã bị bắn tên lửa Hellfire vào ống khói sau khi không chấp hành cảnh báo quay đầu.
Phát biểu trong thời điểm chiến dịch quân sự đang diễn ra, Tổng thống Trump cho biết Mỹ vẫn để ngỏ khả năng giải quyết căng thẳng bằng ngoại giao.
“Chúng ta sẽ xem liệu có thể đạt được một thỏa thuận hay phải kết thúc mọi chuyện bằng biện pháp quân sự.”
Đàm phán bế tắc, Washington tính phương án mạnh tay hơn
Theo các quan chức Mỹ, Tehran đến nay vẫn từ chối yêu cầu từ bỏ kho dự trữ hạt nhân, khiến tiến trình ngoại giao rơi vào bế tắc.
Trước tình hình này, ông Trump đã yêu cầu nhóm cố vấn xây dựng thêm các phương án nhằm buộc Iran phải nhượng bộ hoặc chấm dứt các hoạt động bị Mỹ cáo buộc là đe dọa tàu thương mại qua eo biển Hormuz.
Dù vậy, các nguồn tin cho biết Tổng thống Mỹ vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng và vẫn tỏ ra thận trọng trước khả năng triển khai lực lượng bộ binh.
Giới chức Mỹ cũng nhận định việc công khai thảo luận các phương án quân sự có thể là chiến lược nhằm tạo sức ép tâm lý, thúc đẩy Iran quay lại bàn đàm phán.
Tổng thống Mỹ Donald Trump rời đi trên chuyên cơ Marine One sau khi phát biểu tại Trường Cao đẳng Chiến tranh Lục quân Mỹ ở Pennsylvania ngày 15/7
Núi Pickaxe và đảo Kharg trở thành tâm điểm
Một trong những mục tiêu được nhắc đến nhiều nhất là núi Pickaxe, nơi được cho là đang xây dựng cơ sở hạt nhân ngầm mới của Iran.
Theo các chuyên gia, hệ thống đường hầm tại đây nằm sâu khoảng 90–145m dưới lớp đá granite, sâu hơn cả các cơ sở hạt nhân Natanz và Fordow từng bị Mỹ và Israel tập kích trước đây.
Độ sâu này khiến các loại bom xuyên boong-ke hiện có của Mỹ gặp nhiều thách thức nếu muốn phá hủy hoàn toàn công trình.
Bên cạnh đó, đảo Kharg – trung tâm xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất của Iran – cũng nằm trong danh sách các mục tiêu được xem xét.
Nếu kiểm soát được đảo này, Mỹ có thể gây áp lực rất lớn lên ngành dầu khí của Iran. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia quân sự cảnh báo lực lượng đổ bộ sẽ phải đối mặt với nguy cơ cao từ tên lửa và máy bay không người lái của Tehran.
Ngoài Kharg, Washington cũng đang cân nhắc khả năng kiểm soát một số đảo chiến lược khác quanh eo biển Hormuz nhằm tăng cường bảo đảm an ninh hàng hải.
Nguy cơ xung đột bước sang giai đoạn nguy hiểm hơn
Theo đánh giá của WSJ, nếu Tổng thống Donald Trump phê duyệt các phương án tấn công mới, cuộc xung đột kéo dài gần 5 tháng qua có thể bước sang giai đoạn leo thang nghiêm trọng nhất.
Việc Mỹ mở rộng chiến dịch quân sự không chỉ làm gia tăng căng thẳng tại Trung Đông mà còn tiềm ẩn nguy cơ tác động đến thị trường năng lượng toàn cầu, đẩy giá dầu và nhiên liệu tăng cao, đồng thời tạo thêm sức ép đối với Washington trong bối cảnh cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đang đến gần.
Trong khi đó, Phó Tổng thống JD Vance khẳng định mục tiêu của Mỹ vẫn là đưa Iran trở lại bàn đàm phán.
Ông nhấn mạnh Washington sẽ sử dụng sức mạnh quân sự như một công cụ để đạt mục tiêu ngoại giao, thay vì chỉ đơn thuần tiếp tục các chiến dịch không kích kéo dài.